Aasgieren

Volgend jaar verblijf ik naar verwachting enige tijd op verschillende plekken in Spanje. Het is een mooi land, tenminste als de zomer nog niet is aangebroken, want al gauw veranderen dan grote delen ervan in dorre, verdroogde gebieden. Ik chargeer hier enigszins. Qua natuur heeft het land veel te bieden en afgezien van de grote rijkdom aan flora (in het voorjaar) zie ik uit naar de karakteristieke avifauna en verheug me op een weerzien met onder andere de Aasgier.

 Spanje is in Europa sowieso hét land waar je de meeste gieren kunt zien. Ook de andere Europese gieren komen hier voor. De meest algemene is de Vale gier, waarvan hier in Nederland in mei 2017 een groep van maar liefst 60 vogels neerstreek bij Exloo. Het gebeurt wel vaker dat ze hier bij voedselschaarste verzeild raken. Op Texel werd twee jaar achtereen dezelfde vogel (afgelezen ring) gezien. Dat leverde toen nog een spectaculair filmpje op toen een Zwarte kraai in vlucht pardoes op zijn rug landde en een eindje mee liftte, puur om hem te sarren. Ronduit zeldzaam is de Lammergier die zich meer in de Pyreneeën ophoudt, een streek die niet in mijn planning voorkomt. Overigens kan deze ’botteneter’ op thermiek zonder één vleugelslag honderden kilometers afleggen en dus bestaat de kans dat je hem ook elders in Spanje ziet. Te grote botten laat deze vogel van grote hoogte vallen om er hapklare (kalk-, mineraal- en eiwitrijke) brokken van te maken. Dan heb je ook nog de imposante Monniksgier die ik zonder meer ga zien in het fraaie, vogelrijke Extremadura. Het nationaal park Monfraque staat erom bekend dat daar zo’n 200 broedparen voorkomen en daar zal ik zeker eens gaan rondneuzen. Imposant is de vogel zeker met zijn spanwijdte van bijna 3 meter bij een gewicht tot 12,5 kg. Overigens hebben de twee andere gieren een spanwijdte die er niet veel voor onder doet. Dat scheelt gemiddeld slechts een paar decimeter.

Daarin verschillen ze sterk met de ’kleine’ Aasgier (foto internet) die een spanwijdte heeft van ongeveer 1,60 meter waarbij hooguit 2,5 kg in de schaal wordt gelegd. Dat is ongeveer vergelijkbaar met de Visarend. De Aasgier is een vogel die het van de restjes moet hebben. De grote gieren zijn het eerst aan de beurt en wat overblijft is voor de Aasgier. Dan is het handig dat hij een vrij lange, dunne snavel heeft waarmee hij het vlees van een karkas kan scheuren. Wat ik persoonlijk mooi aan hem vind is zijn karakteristieke, gele gezicht. En dan die wilde kuif naar achteren! De andere gieren zijn echte aaseters en soms worden verzwakte dieren aangevallen. De Aasgier doet dat niet, maar heeft wel meer noten op zijn zang, omdat grote insecten zoals sprinkhanen niet worden versmaad. Bijzonder is dat hij als enige stenen als werktuig gebruikt door ze op eieren te gooien die hij anders niet open krijgt. Het is af en toe echt aandoenlijk om het geklooi aan te moeten zien, want vaak duurt het en duurt het maar voordat het lukt een ei te kraken, soms tot wel een uur. De Aasgier legt meestal 2 eieren en de andere 1. Het duurt zo’n 6 jaar voordat de vogels volwassen en uitgekleurd zijn. Zittend is de vogel vooral wit, maar vliegend komen de zwarte kleuren tevoorschijn. Van veraf  heeft hij dan wel iets van een Ooievaar. Op de Vale gier na worden gieren (wereldwijd 15 soorten) bedreigd in hun voortbestaan. Vooral vergiftiging is een probleem en het gebruik van ontstekingsremmers, zoals diclofenac bij runderen, eist ook zijn tol.

Ik kom op het onderwerp Aasgieren door het faillissement van De Vrijbuiter. Een vriendin wees me erop dat alles met 40% korting werd aangeboden. Omdat ik vanwege mijn verblijf in Spanje best nog veel spullen nodig had toog ik er samen met mijn vrouw afgelopen donderdag naartoe. ”Hier komen de aasgieren” riep ik in de auto, want tja, je hebt wel profijt van de tegenslag van een ander. Het gebeurt niet vaak dat ik op een dag zoveel verdien, maar ook niet dat ik zoveel uitgeef. Een journalist van het DvhN repte over een stormloop van hordes mensen die op de koopjes afkwamen. Een werkneemster aanschouwde het gebeuren met gemengde gevoelens, maar gaf toe dat ze zelf niet anders zou hebben gereageerd. Voor het personeel is het te hopen dat er snel uitzicht komt op een nieuwe start.