Fobieën

Twee weken geleden beschreef ik de gevolgen van het eten van een Groene knolamaniet, een zeer giftige paddenstoel. De lijdensweg is behoorlijk heftig en de beschrijving ervan maakte bij enkele lezers nogal indruk. Men bedenkt zich dan ook tweemaal voordat men paddenstoelen uit de natuur verorbert. Eigenlijk is het zo dat Nederlanders er helemaal niets van moeten hebben. Ze zijn mycofoob, dit in tegenstelling tot inwoners van veel andere landen voor wie het plukken van paddenstoelen tot hun cultuurgoed behoort. Zij zijn mycofiel, dus echte liefhebbers.

Er zijn wel meer mensen die ergens van houden, terwijl anderen ervan gruwen. Zo zeer zelfs dat er sprake is van een fobie. Meestal is het zo dat mensen angst hebben voor iets, terwijl er beredeneerd helemaal geen reden voor is. Er zijn mensen die vliegangst hebben (ex-voetballer Bergkamp is zo iemand) en er zijn mensen die angst hebben voor de tandarts. Zelf heb ik enige hoogtevrees, maar daar zet ik me meestal gauw overheen, want het is namelijk veel te mooi om op hoogte te verkeren. Er zou sprake van acrofobie (hoogtevrees) en andere fobieën zijn wanneer de angst zich uit in lichamelijk lijden: hevig transpireren, hartkloppingen, een drukkend gevoel op de borst of paniekgevoelens. Als het zo erg is dan ga je maar liever hetgeen waarvoor je vrees hebt uit de weg. Meestal is er sprake van een enkelvoudige fobie (meer dan 10% van de bevolking heeft er mee te maken), maar er kan ook sprake zijn van een meervoudige (sociale) fobie. Dat is best ernstig. Bijna 8% van de bevolking krijgt er mee te maken.

Er kan dus heel wat geleden worden. Alleen al van de sociale angsten zijn er 52 bekend. Het lijkt me beter ze hier niet te benoemen. U kent er vast zelf wel enkele van. Van ruimtelijke angsten, zoals hoogtevrees, pleinvrees, rijangst e.d., zijn er 48 bekend. Natuur scoort met 66 angsten ’nog beter’. Er zijn mensen met angst voor water, voor onweer en andere natuurverschijnselen. Er kan ook angst zijn voor bepaalde dieren. Arachnofobie, angst voor spinnen, is een bekende fobie. Op de foto ziet u een Prachtspin, die wordt ook wel Kraamwebspin genoemd. Dat is best een zorgzaam, lief beestje waarvan het vrouwtje een eicocon meedraagt tussen haar monddelen. Dat doet ze twee weken lang, een periode waarin ze dan niet kan eten. Dat kan daarna weer, maar niet nadat ze een kraamweb heeft gebouwd waarin de uitgekomen spinnetjes kunnen schuilen onder de hoede van hun moeder. Voor zo’n lief beestje hoef je toch geen angst te hebben, denk je dan.

Een ietsje minder bekende angst is die voor katten, ailurofobie genoemd. Liefhebbers van katten kunnen zich daar natuurlijk helemaal niets bij voorstellen. Overigens kun je de liefde voor katten (honden of andere dieren) ook overdrijven. Een bizar berichtje las ik op Teletekst. In Parijs zag iemand zijn buurvrouw een jong poesje van de vensterbank slaan en belde de politie. Toen die arriveerde bleek dat er in haar appartement van 25 m² maar liefst 130 katten (veelal ondervoed) huisden. Er heerste een ondraaglijke stank, hetgeen niet verwonderlijk was, want er lagen enkele tientallen dode katten. Ze hadden een paar dagen nodig om alle dieren te vangen. Je kunt je er weinig bij voorstellen en denkt eerder aan een broodje-aapverhaal, maar het schijnt waar te zijn. Wel vreemd dat het niemand eerder is opgevallen. Overigens heeft mevrouw een duidelijk probleem en van liefde voor katten kan je in zo’n situatie niet spreken. Terug naar de angsten. Ik sprak iemand van de redactie van ’de Krant’ die ervoor uitkwam angst te hebben voor slangen. Ovidiofobie heet dat. Ze vertelde dat ze met haar twee dochters beslist niet de afdeling met slangen in de dierentuin zal bezoeken. Dat lijkt me een mooi item voor een column, maar ze bezwoer me haar naam niet te noemen. Dat doe ik dan ook maar niet.

Het lijstje met angsten heb ik nog niet helemaal afgewerkt. Eén van een grote groep angsten is die, die met het lichaam heeft te maken. Daarvan zijn er maar liefst 120 beschreven. En dan is er nog een lijst van 132 andere angsten die niet onder de hierboven genoemde kunnen worden gerangschikt. In totaal zijn er dus maar liefst 418 fobieën bekend!