‘Dementie is nog steeds een sociaal taboe’

Kunstencentrum K38 een ruime maand lang in teken dementie

RODEN – Bijna een maand lang zal Kunstencentrum K38 in het teken van dementie staan. Middels een expositie, enkele workshops, lezingen en muziek, wil het kunstencentrum mensen in contact brengen met dementie en het thema meer dan ooit bespreekbaar maken. ‘We proberen jaarlijks een expositie met een maatschappelijk thema op te zetten’, zegt Laetitia Schweitzer namens het kunstencentrum. ‘We hebben hier een jaar aan gewerkt en zijn zeer tevreden over het programma.’

Op vrijdag 29 maart wordt de tentoonstelling in K38 officieel geopend door wethouder Kirsten Ipema. ‘Zij is vanuit de gemeente nauw betrokken bij dit onderwerp’, licht Laetitia toe. Naast de tentoonstelling zullen er dus tal van activiteiten worden georganiseerd. ‘We hebben al veel belangstelling gemerkt voor het programma. Desondanks betreft het een moeilijk onderwerp. Niet iedereen wil/kan er over praten’, zegt Laetitia.

Volgens haar komt dat omdat dementie een ‘sociaal taboe’ is. ‘Mensen die er nog maar kort aan lijden, willen het vaak niet weten. En als je meedoet met een bepaalde workshop, dan kom je er toch voor uit.’ Zo worden er bijvoorbeeld workshops bloemen vilten en mandala schilderen gehouden. Dit is voor hen die zelf te maken hebben met dementie.

Omdat voor velen dementie een taboe is, vindt Laetitia het des te beter dat K38 hier aandacht aan besteed. ‘In het Drents Museum hing een tijd lang werk van Herman van Hoogdalem. Zijn expositie heette ‘Gezichten van dementie’. We hebben hem gevraagd om ook zijn werk in Roden te hangen, maar hij kwam met een ander voorstel. Leerlingen van Academie Minerva hebben namelijk onder leiding van Van Hoogdalem mensen met dementie en hun naasten geportretteerd. Van Hoogdalem stelde voor om die studenten te laten exposeren in K38’, zegt Laetitia. Ze geeft hierbij toe dat de expositie nogal wat voeten in de aarde heeft gehad. ‘We hebben veel moeten regelen, maar zijn ervan overtuigd dat dit gewoon een heel belangrijk thema is. We willen iets in beweging zetten. Daarin voelen wij ons gesteund door de gemeente Noordenveld, die een subsidie heeft toegekend. Ook hebben wij twee andere fondsen weten aan te spreken. Daar zijn we erg blij mee en juist door die financiële steun hebben we écht kunnen uitpakken met deze expositie en activiteiten.’ Dat laatste is bij K38 vaak anders. ‘Ja, meestal moeten we ons met minimale middelen redden’, geeft Laetitia toe. ‘We zijn afhankelijk van subsidies en doen alles met vrijwilligers. Nu we voor dit thema meer geld ter beschikking hebben, kunnen we mooi uitpakken.’

Onder de activiteiten vallen dus ook vier muzikale bijeenkomsten. ‘Muziek is heel belangrijk voor mensen met dementie’, zegt Laetitia, die zich ter inleving een aantal keer meldde bij het Alzheimercafé. Samen met Froukje Temming, Kuneke Jansen en Joke Quartel heeft zij zich zeer verdiept in het onderwerp. ‘We hebben sowieso heel veel hulp van Welzijn in Noordenveld gehad. Daar waren we zeer blij mee.’
De workshops die zullen worden georganiseerd, zijn zeer divers. Van bewegen op muziek, tot vilten en van het maken van een levensverhaal tot een heuse tovertafel. Ook is er een CRDL geregeld, een stukje moderne techniek waarbij aanrakingen allerlei geluiden produceren. ‘We richten ons vooral op kunst’, zegt Laetitia. ‘Dat moet dan ook de boventoon voeren. Met als rode draad dit moeilijke onderwerp.’
Bijzonder is ook de gedichtenavond, waarvoor inmiddels al 42 gedichten zijn binnengekomen. ‘Ik ben zeer benieuwd naar het programma. Niet alleen naar hoe alles wordt ingevuld, maar ook naar hoeveel mensen er zullen komen. Op zaterdag 30 maart vindt de eerste workshop plaats en op zondag 31 maart vindt de eerste muziekmiddag plaats. Het is zaak dat mensen zich hiervoor aanmelden op dementie@kunstencentrumk38.nl. Alles duurt overigens telkens van 14:00 tot 15:00 uur. Voor slechts vijf euro (inclusief koffie en thee) kan men al meedoen.’
‘Ik hoop dat er meer aandacht voor dementie komt en dat mensen beter beseffen wat het met zich meebrengt. Eigenlijk krijgt iedereen er wel mee te maken. Als ze het zelf niet krijgen, dan vaak wel iemand uit de omgeving. De expositie laat niet alleen zien wat het betekent voor de mensen zelf, maar ook voor hun familieleden’, zegt Laetitia. ‘Ik denk dat deze expositie en alle activiteiten ook heel goed laten zien dat je deze mensen moet blijven betrekken. Ze genieten bijvoorbeeld nog steeds van muziek en kunnen heel goed meedoen met workshops.’
Volgens Laetitia belooft de expositie een bij tijd en wijlen confronterende en aangrijpende gebeurtenis. ‘Bij mezelf riep het een stuk verwondering op. Er wordt iets van jezelf in beweging gebracht.’