Dijenkletsen en irritante vrouwen

Het leek afgelopen zomer wel een Woodstock festival op de camping. Niet dat ik erbij was destijds, maar ik stel het me zo voor. Vooral tegen de avond, als de zon richting het gouden uurtje liep. De camping was verzadigd met wierrookgeur, overal zomers geklede, dijenkletsende campinggasten. Op zich super gezellig maar erg vervelend waren die irritante vrouwen in de tent.

Het leek wel of ze het vooral op mij hadden voorzien. Eerst hingen ze aan het tentdoek om vervolgens regelrecht in de aanval te gaan. Het duurde niet lang of ik merkte al snel dat ik niet de enige was die er last van had. Ook de buren liepen te dansen en dijenkletsen. Niet voor hun plezier maar vanwege de aanvallen van bloeddorstige muggen.

Muggen, vooral die irritante vrouwtjesmuggen. Want dat zijn de muggen die prikken. Uit het bloed halen ze voedingstoffen om eitjes te leggen. Oervervelende insecten vind ik dat. Ik ben al tijden aan het zoeken naar het nut van muggen in de natuur. Levend vissen- vogel- en vleermuizenvoer is het enige dat ik kan bedenken. Jullie zijn niet van me gewend dat ik negatief over de natuur schrijf maar muggen…..

Afgelopen week was het wereldmuggendag. Een dag om de mug te eren? Nee, de reden is dat de Britse arts Ronald Ross op 20 augustus 1897 ontdekte dat muggen malaria overbrengen. En dat was een belangrijke ontdekking omdat jaarlijks vele duizenden mensen aan deze ziekte overlijden. Later ontdekte men dat muggen meerdere ziektes kunnen overbrengen. Daarmee behoort de mug tot een van de dodelijkste dieren op deze wereld.

Wereldwijd zijn er tussen de 3.000 en 4.000 soorten muggen bekend. Daarvan leven zo’n 30 tot 40 soorten in Nederland. De irritantste is voor mij de gewone huissteekmug (Culex pipiens). Ze komen op je adem (kooldioxide) en op verschillende geurstoffen af. Die stoffen verschillen per mens. Daardoor hebben sommige mensen meer last van muggen dan andere. In mijn geval verstoort het beestje regelmatig mijn nachtrust, ik zal wel lekker ruiken. Het irritante gezoem om mijn hoofd houdt me regelmatig wakker. Na enkele slaande bewegingen heb ik weer enige minuten rust. Dan begint het ritueel opnieuw. Tegen de ochtend word ik vermoeid wakker en met bloeddoorlopen ogen ga ik dan op zoek naar de betreffende mug. Meestal blijkt ze alsnog met bloed volgezogen als ik haar uiteindelijk na een woeste achtervolging vang.

Het goede muggennieuws is dat malaria, sinds de zestiger jaren, in ons land niet meer voorkomt. Het slechte nieuws is dat door de opschuivende temperatuurgrens nieuwe muggensoorten ons land bereiken. Daarnaast halen we ook nieuwe exotische soorten naar ons land, verstopt in geïmporteerde producten. Bekend is de Aziatische tijgermug die de laatste tijd steeds vaker in ons land wordt gesignaleerd. Deze muggen kunnen wel ziektes overbrengen. Gelukkig is die kans tot op heden nog verwaarloosbaar.  

Wat ik doe tegen de huissteekmug? Wierook helpt niet echt is mijn camping ervaring. Muggen leggen eitjes in stilstaand water. Laat daarom geen water staan op bijvoorbeeld schoteltjes onder bloempotten, in gieters en dakgoten. Sluit regentonnen af om te voorkomen dat muggen er eitjes in leggen. In de vijver zorg ik ervoor dat er altijd kikkers en salamanders leven om de muggenlarven op te peuzelen.

In het veld gebruik ik kleding met lange mouwen en lange pijpen, vaak ook nog een keer bespoten met een insectenwerend middel als Deet. Want als ik uiteindelijk een ree, das of vogel voor mijn lens heb, is het niet handig om te gaan dansen of dijenkletsen.

Andre Brasse Puur natuur nr. 52 september 2021.