‘Het participatieproces is één grote schijnvertoning’

Belangenvereniging Zuidpoort Terheijl schrijft brief aan provincie

RODEN – De belangenvereniging Zuidpoort Terheijl is boos. Ze voelt zich niet serieus genomen door de gemeente Noordenveld. Reden? De vereniging is gevraagd mee te denken over het Plan Zuidpoort Terheijl, een plan om een landgoed met een villa en 34 luxe woningen uit de grond te stampen in het gebied aan de kop van de Vijfde Verloting en de plek waar nu nog het fouragebedrijf van Gerlof Zuidersma staat. In dat ‘meedenken’ over de verschillende varianten van de woningbouw zit inmiddels zeeën van tijd. Maar dat is het ergste niet. Erger is dat het volstrekt zinloos is geweest, zeggen Henri Wolters en Joop Bosch van de belangenvereniging. De deal tussen het college en ontwikkelaar van het project Zuidersma was namelijk al gesloten voordat het in de raad besproken werd. En daarmee is ook de raad om de tuin geleid, stelt de belangenvereniging die van plan is om de kwestie voor te leggen bij de provincie.

Op 10 juni van 2020 werden drie verschillende denkrichtingen gepresenteerd aan de raad en kon de belangenvereniging haar visie op het verhaal inspreken. Belangenvereniging Zuidpoort Terheijl, een club mensen wonend aan de grenzen van het toekomstige landgoed, sprak hun voorkeur uit voor de eerste variant met minder huizen, waarin het grootste deel van de verkeersafwikkeling via de Terheijlsterweg verloopt. Achteraf bleek dat de samenwerkingsovereenkomst tussen initiatiefnemer Zuidersma en de gemeente Noordenveld al op 21 april van 2020 was ondertekend, stellen beide heren die het officiële document in handen hebben. ‘Daarin lag al vast dat het zou gaan om de bouw van maximaal 35 woningen, waterberging en de ontwikkeling van het landgoed.’

Een vuistdik dossier ligt op tafel van Joop Bosch, secretaris van Belangenvereniging Zuidpoort Terheijl. Het startpunt voor de plannen voor ontwikkeling van dit gebied was de ‘Schetsschuit Terheijl’, een document uit juni 2011. Verschillende betrokken partijen waaronder vastgoedondernemer Gerlof Zuidersma, de gemeenten Noordenveld en Leek, Provincie Groningen en Drenthe, Buurtschap Nietap en de Vijfde Verloting maakten deel uit van de Schetsschuit Terheijl. Onderdeel van het landgoedplan was de bouw van vijftien woningen verdeeld over verschillende locaties. Het fouragebedrijf van Zuidersma zou verplaatst worden naar een andere locatie. Iets dat de gemeente ook graag wilde. Van verplaatsing is inmiddels geen sprake meer. Het bedrijf wordt afgebroken, het woonhuis ernaast blijft staan. Het plan van 15 woningen voor het landgoed Terheijl is in het eerste plan dat dateert uit 2018 opgetrokken naar 34 woningen waarvan 13 op de plek van het fouragebedrijf en 21 op het bouwland aan de Terheylsterweg. ‘Begrijp goed, we zijn beslist niet tegen woningbouw. Het is een illusie dat het landgoed voor altijd onbebouwd zal blijven. We willen alleen graag meepraten over de voor ons meest gunstige oplossing.’

De gemeente Noordenveld wil meewerken aan het plan Zuidpoort Terheijl. De gemeente heeft alle belang bij waterberging in het gebied en het biedt een oplossing voor de sanering van de bedrijfshallen van Zuidersma, liet wethouder Kosters al eerder weten aan deze krant.  

Drie denkrichtingen

Om het landgoedproject te ontwikkelen heeft Zuidersma bureau BA32 uit Heerenveen in de arm genomen. Zij hebben drie verschillende varianten uitgewerkt die moeten leiden tot één definitief plan. Op 22 november 2018  werden de plannen aan omwonenden gepresenteerd door de gemeente en Zuidersma in het dorpshuis van Nieuw-Roden. Daarna volgde een stilte van 15 maanden. Op 24 februari 2020 werden omwonenden opnieuw uitgenodigd voor een bijeenkomst over de drie verschillende varianten. ‘Denkrichting 1 gaf voor ons de mogelijkheid tot overleg. Hierin blijft een groot deel van de groenzone gespaard en de verkeersafwikkeling loopt grotendeels via de Terheijlsterweg. Hierbij zou een deel water kunnen ontstaan ter ondersteuning van de waterafvoer uit de Vijfde Verloting en geen ontsluiting via de Dingspil. Echter het aantal woningen werd met 1 uitgebreid. De tweede denkrichting is een variant, maar met opheffing van de groenzone. Denkrichting 3 –voor ons volledig onacceptabel- is een variant met een aaneengesloten front van woningen. Op 12 maart van vorig jaar is hierover verder gepraat in een gesprek tussen onze vereniging, het college en de heer Zuidersma in Hotel Langewold. We hebben onze voorkeur voor denkrichting 1 (meer water, minder woningen en verkeersafwikkeling via de Terheijlsterweg) mondeling toegelicht. We voelden ons gehoord en spraken voorzichtig het vertrouwen uit dat we er waarschijnlijk ‘wel uit zouden komen.’

Schijnvertoning

Na de informatieavond voor de raad op 11 mei komt Zuidersma met een nieuwe versie van het plan op de proppen. Op het stuk bouwland zijn 24 woningen ingetekend, in plaats van de eerder genoemde 21. De verkeersafwikkeling loopt voor het grootste gedeelte via de Dingspil. Een deel van de groenzone wordt hier voor opgeofferd. De belangenvereniging nam totaal verbaasd kennis van het nieuwe plan. Op 10 juni zijn de verschillende denkrichtingen gepresenteerd aan de gemeenteraad. De belangenvereniging maakte gebruik van de inspreektijd om haar voorkeur voor de eerste variant te benadrukken. De raad stelde die avond 40.000 euro beschikbaar voor verdere ontwikkelingen van de denkrichtingen. ‘In het raadsvoorstel werd gesproken van een conceptsamenwerkingsovereenkomst, die nog getekend moest worden. Dit is feitelijk onjuist. Die overeenkomst was al op 21 april ondertekend door de burgemeester. Die stukken hebben we in handen gekregen door een WOB-verzoek in te dienen’, aldus Wolters en Bosch die het college niet integer handelen verwijten. ‘Een raadsvoorstel waarin een conceptovereenkomst zit die al bijna twee maanden daarvoor getekend is, vinden wij zelfs frauduleus bestuurlijk handelen. Het feit dat de overeenkomst al getekend was werd achtergehouden. Het participatieproces is een grote schijnvertoning. Met onze argumenten is helemaal niets gedaan. We zijn benieuwd of de raad hier vanaf wist. Is dat niet het geval, zijn zij ook belazerd.’

Grootste heikele punten voor de belangenvereniging zijn het aantal woningen en opoffering van de groenstrook. De bewoners aan de kop van de Vijfde Verloting krijgen een blokkade van 24 woningen voor hun neus. ‘Terwijl zij destijds juist verplicht waren rekening te houden met de omgeving. De bebouwing moest vloeiend overgaan in het landschap. Dat geldt kennelijk niet voor het nieuwe plan. Daar hadden we graag over mee willen praten. Alles ligt nu min of meer al vast. Op 1 juli kregen we een mail met daarin 2 bijna identieke plannen: model A en B. Plannen met 35 woningen waarvan de verkeersafwikkeling in het tweede plan volledig via de Dingspil verloopt en in het eerste geldt dat voor 26 van de 35 woningen.’ De belangenvereniging is van plan een brief te schrijven aan de provincie. ‘De aanleg van een landgoed is een zaak van de provincie. Zij moeten goedkeuring geven aan het hele plan. We zijn benieuwd hoe zij hierin staan.’

De koeien van vastgoedondernemer Zuidersma lopen al in het stuk weiland achter het huis van Joop Bosch aan de Gravenmaat. Het 2 hectare grote perceel is door Zuidersma gekocht van de gemeente voor 100.000 euro, dat was nodig om tot de vereiste 10 hectare te komen. Formeel is de koop nog niet rond, weet Bosch, maar het stuk land zou overgaan op de nieuwe eigenaar zodra het bestemmingsplan definitief is. Het landgoed wordt opengesteld voor publiek. De oude vervallen boerderij van wijlen heer Scheringa (ook eigendom van Zuidersma) zal verbouwd worden tot informatiepunt en horecagelegenheid. Wanneer de schop in de grond gaat is niet bekend.

Reactie wethouder Henk Kosters

‘Die samenwerkingsovereenkomst staat hier helemaal los van. Een samenwerkingsovereenkomst is nodig voordat je zo’n traject ingaat. Zuidersma heeft grond in het gebied, de gemeente ook. Het deel van de gemeente en het deel van Zuidersma moet goed in beeld gebracht worden om risico’s te voorkomen en je niet later ergens op terug moet komen. Of er in het raadsvoorstel zou staan dat er nog getekend moest worden, weet ik zo niet. Er is wel degelijk geluisterd naar de input van de belangenvereniging, maar ze krijgen op bepaalde punten niet wat ze het liefst willen.  Zij zijn niet de enige met wie we te maken hebben. Er zijn ook andere inwoners waar we rekening mee moeten houden. Ik denk dat we best een goed plan hebben. Het is een plan met de grootste gemene deler. Op dit moment wordt dat in een bestemmingsplan gegoten. Ik verwacht dat het voor de zomer gepresenteerd wordt. En dan moet de raad er nog iets van vinden. Er is nog niets definitief.’