Uit het Roner archief: Aannemersbedrijf M. de Vries

Aannemersbedrijf M de Vries en Zoon was met name in de jaren twintig tot eind jaren zeventig in de vorige eeuw een begrip in de voormalige gemeente Roden en verre omgeving.

Oprichter en eigenaar Marten de Vries, geboren 29 mei 1899, was de oudste zoon van Hendrik de Vries en Jantje van der Laan. Samen met de broers Jan, Harm, Harmannes en zussen Pietertien en Happie, groeide hij op in de Heerestraat 7.

Marten de Vries trouwde op 1 juli 1922  met Annechien Thijs en ze kregen 5 kinderen, Jantje,

Jantina, Hendrik, Lucas en Mariejan. Al deze kinderen werden geboren in de Heerestraat 7 en groeiden op in het centrum van het dorp.  

Door het overlijden van vader Hendrik de Vries op 16 februari 1929 werd Marten als oudste 29 jarige zoon mede verantwoordelijk voor het levensonderhoud van de familie.   

Vader Hendrik de Vries, zelf timmerman en klompenmaker en in de wintermaanden ook zelfs huisslachter, heeft het vak geleerd aan Marten, Harm en Harmannes. Jan werd boer, Pietertien trouwde boer en paardenhandelaar Jan Dam en Happie trouwde bakker Ab Liewes.

Marten de Vries, in Roden kende iedereen hem als Martnie, was een bekende Roner die  naast zijn beroep als aannemer, ook op andere terreinen veel voor de gemeenschap heeft betekend.

Hij is medeoprichter en jarenlang bestuurslid geweest van de Vereniging voor Volksvermaken en Jaarbeurs van het Noorden. De vergaderingen werden in het kantoortje van het bedrijf gehouden waar moeder Annechien altijd voor de koffie met koek zorgde. Als de belangrijkste zaken waren behandeld  kwam de jenever op tafel.

Tijdens de belangrijkste kermissen in Roden, zoals met Hemelvaart en de Rodermarkt, werden de stagelden door de kermisexploitanten altijd thuis bij de Vries afgerekend. Ook stond hij altijd voor ze klaar als ze bijvoorbeeld iets stuk hadden of vervangen moest worden, zoals Rooze met zijn Kop van Jut. Als de slagpennen of hamerstelen gebroken waren werden ze bij de Vries gemaakt. De Cakewalk van Riddering , de zweefmolen van Jan Sluiter, of Visscher met zijn fietsmolen, er moest altijd wel wat gerepareerd of vervangen worden. En dan moest het zo snel mogelijk gemaakt worden. Op de kermis moest altijd alles blijven draaien, ‘s avonds, zaterdags of zondags het maakte niet uit, altijd konden ze bij Marten de Vries terecht.

Vlak voor de opening van de Jaarbeurs, op vrijdagsmorgen of  zelfs nog wel eens s’middags

waren ze bezig om te zorgen dat alles er piekfijn uit kwam te uitzien. Zo werden de open gaten en looprichtingen in de tenten nog even snel door wat personeelsleden met steigerplanken van bloembakken voorzien, wit gesausd  en door Tuincentrum Ploeg op het allerlaatste moment gevuld met coniferen.   

Als werkgever werd hij door zijn personeel op handen gedragen.

Dit bleek ook wel uit het feit dat personeel jarenlang bij hem in dienst bleef. Dienstverbanden van 25 of 30 jaren waren geen uitzonderingen, zoals bijvoorbeeld bij Ab Douwes, Hendrik Heys, Lucas Kregel, Mans Siegers. Broer Harmannes is zelfs meer dan 40 jaren bij hem in dienst geweest.

Een keer per jaar, op zaterdag natuurlijk want dat kostte de minste arbeidstijd, werd er een busreis georganiseerd voor het personeel en hun vrouwen naar onder andere Apeldoorn, Arnhem, de bollenvelden, of rond het IJsselmeer.    

Voor de Arbeitseinsatz in de oorlogsjaren werd er door de Duisters overal personeel geronseld. Ook bij Marten de Vries werden  medewerkers door de bezetter opgeroepen  voor verplichte tewerkstelling in Duitsland. Eite Brink, Jurrie Vorenholt, Lucas Kregel, Mans Siegers, Bram Wekema en Berend Douwes werden hiervoor aangewezen. Met desastreuze gevolgen voor Eite Brink die, als gevolg van de slechte omstandigheden daar, zeer kort na afloop van de oorlog in Duitsland is overleden. Marchien Kemkers, de vrouw van Eite Brink ging daarna nog jaren mee met de jaarlijkse busreis  van het personeel van de Vries. 

Uit het archief van de Historische Vereniging ‘Roon’ 

Pand aannemersbedrijf M, de Vries, later Pets Place, in de Heerestraat 7. In 2003 werd het pand gesloopt en vervangen door de huidige nieuwbouw.