‘Wij zijn intermediair tussen kunst en publiek’

Culturele Kring Roden een kwarteeuw oud

RODEN – De Culturele Kring Roden bestaat 25 jaar. De toonaangevende stichting op het gebied van beeldende kunst, is zelfs na een kwarteeuw nog springlevend. Door de jaren heen is er veel gebeurd binnen de Culturele Kring, concluderen ook voorzitter Jan Smit en Janneke Ulrich van de sectie Beeldende Kunst. Zij blikken, gezeten in het hen zo geliefde Kunstencentrum K38, terug op 25 jaar CKR.

In de koffiekamer van K38, waar menig culturele vergadering heeft plaatsgevonden, zitten Jan en Janneke al klaar. De sfeer is relaxed zoals het de afgelopen jaren sowieso relatief relaxed is geweest. De CKR is één van de partijen die in K38 een nieuw onderkomen heeft gevonden. En dat geeft rust stabiliteit, concluderen de twee: ‘We zitten hier op ons plek.’

Voor de duidelijkheid heeft Jan maar een aantal papieren meegenomen met daarop de ontstaansgeschiedenis van de CKR en een resumé van de afgelopen 25 jaar. Het avontuur van de CKR begint in 1994. ‘Daarvoor was er een culturele raad die ter ziele ging’, legt Jan uit. De culturele kring begon met vier secties, te weten Beeldende Kunst, Literatuur, Muziek en Theater. In 2003 werd Stichting Jewir overgenomen door CKR. ‘Stichting Jewir was een actieve club die drie jaar eerder was opgericht, omdat in het programma van de CKR de muziekstijlen jazz en wereldmuziek ondervertegenwoordigd waren in het programma van de CKR. Zo organiseerden zij de succesvolle Kleintjes Swing.’

De sectie Literatuur kwam op den duur ook op eigen benen te staan, onder de noemer Noordenveld Leest. Toen in 2007 Theater de Winsinghhof werd geopend, adviseerde de CKR het lekenbestuur van het theater en de professionele manager. ‘We vervulden een ondersteunende rol’, zegt Jan. ‘Toen het theater was opgezet, hebben wij besloten om de sectie Theater af te stoten. We wilden niet concurreren met het theater.’

Later werd ook de sectie Muziek afgestoten, waardoor de CKR tegenwoordig alleen nog de sectie Beeldende Kunst heeft. Er werd zelfs gesproken over een overname van de CKR door de Winsinghhof, maar dat kwam er uiteindelijk niet van. ‘Het leek een goed idee’, zegt Jan. ‘Maar uiteindelijk bleek dat de Winsinghhof alleen de goed draaiende zaken wilde overnemen en de rest niet. Het commerciële belang stond bij hen voorop, waardoor er van een overname niets terecht zou komen.

Wel vaker probeerde de CKR samen te werken met andere partijen. Zo was het de bedoeling om samen met de Historische Vereniging Roon, VERKUNO, de Catharinakerk, het Scheepstrakabinet, het museum Kinderwereld en het Mensingecomplex een gezamenlijk optrekken te organiseren van culturele instellingen rond De Brink.‘Er kwam een flyer en een het ‘Rondje om de Brink’ werd daadwerkelijk vormgegeven door de school. Maar door de dominantie van de Winsinghhof is er nooit écht sprake geweest van samenwerking. En dat is jammer.’

In 2014 hielp de CKR mee aan het ‘Toen en Nu festival’ en was het betrokken bij de gedenksteen voor dichter Vasalis. Verder was er in 2014 sprake van een dramatische ingreep, toen de kunstexposities van CKR en VERKUNO uit het Koetshuis moesten verhuizen om uiteindelijk aan de Kanaalstraat haar plekje te vinden. ‘Daarmee brak een hele leuke periode aan’, stelt Janneke. ‘De gemeente werkte volop mee aan de plannen en opeens was er samenwerking met VERKUNO die we nooit eerder op deze manier hadden gezien.’

Janneke, die zelf in oktober 2013 bij de CKR kwam nadat Herman Heetla haar vroeg, werd al vrij snel voorzitter van de sectie Beeldende Kunst. ‘Het is een hele leuke club, met veel mensen die zelf kunstenaar zijn of er simpelweg verstand van hebben. Die kennis is een groot voordeel. Iedereen weet ergens wel iets van af.’

De acht leden van de sectie Beeldende Kunst is zijn jaarlijks verantwoordelijk voor drie exposities in K38. Hierbij wordt een thema bedacht en daarom heen worden de kunstenaars gezocht. Stiekem hoopt Janneke nog meer samenwerking met scholen te krijgen. ‘Daar kijken we actief naar, samen met VERKUNO en de werkgroep educatie van K38’, stelt zij. ‘We willen graag een programma met scholen opzetten om ze simpelweg meer hierheen te krijgen. Maar scholen hebben het al zo ontzettend druk. Ons doel is om ze op een laagdrempelige manier met kunst in aanraking te brengen’.

Het doel van de sectie Beeldende Kunst, meent Janneke, is vooral om kunstenaars tot hun recht te laten komen. ‘Ik zeg altijd: de sectie Beeldende Kunst kan anderen laten glimmen. Wij zijn intermediair tussen kunst en publiek. Ons doel is om het publiek kennis te laten maken met kunst. In de breedste zin van het woord.’

Jan is trots op ‘zijn’ CKR. ‘We hebben weliswaar een aantal secties afgestoten door de jaren heen, maar dat was logisch en ging heel natuurlijk. Nu is onze hoofdmoot beeldende kunst. Dat gaat uitstekend en we hebben vaak exposities met progressieve technieken. Daarin zijn we vooruitstrevend. We durven bijzondere exposities aan te gaan.’

Verbeterpunten zijn er altijd, meent Jan. ‘Wat wij missen is de middengroep, de jongere volwassene. Zij hebben vaak geen tijd, maar toch zie je ze bijvoorbeeld wel bij grote kunstmanifestaties. Dan kan het opeens wél. Het is voor ons een uitdaging om hen naar K38 te krijgen.’ Janneke meent dat amateurs vaker een podium zouden moeten krijgen. ‘Als je kijkt wat er gemaakt wordt door amateurs, dan concludeer ik dat er veel talent in de regio zit. Het zou mooi zijn als dat talent vaker een podium krijgt.’

De CKR is verder één van de drie organisatoren van het uiterst succesvolle, driedaagse Wat ’n Kunst festival, dat dit jaar voor de 4e keer in het eerste weekend van september plaats vindt in Roden. ‘Al timmeren we graag aan de weg, we moeten kritisch op onszelf blijven. We vragen onszelf daarom ook af: wat wij willen doen, is dat er al?’

Jan vindt dat de zichtbaarheid van K38 nog aandacht verdient. ‘K38 is nog niet bij iedereen in Roden bekend. Dat zou wel zo moeten zijn. Verder vind ik dat cultuur sowieso meer acht verdient in onze gemeente.’

De Culturele Kring Roden gaat in ieder geval stug door. Het bestuur (bijna voltallig: er ontbreekt nog een secretaris) ziet dan ook uit naar de nabije toekomst.