Zwembaden onder druk door torenhoge energieprijzen

‘Baden waarvan het contract afloopt hebben een groot probleem’

REGIO – Zwembaden met een vast energiecontract kunnen nog even vooruit, maar baden die per januari het contract moeten verlengen kunnen in grote problemen komen. Het zou zelfs kunnen betekenen dat ze in de zomer niet opengaan. Dat stelt wethouder Bé Schollema van de gemeente Westerkwartier. Het Zwemkasteel Nienoord kwam ter sprake tijdens het raadsoverleg van afgelopen week. Naar verluidt verstookt het bad 200.000 kuub gas per jaar. Verschillende fracties uitten hun zorgen. De gemeente maakt een scan van alle zwembaden in de gemeente en komt met een plan voor ieder bad. Ook in de gemeente Noordenveld hebben de zwembaden de aandacht van de politiek, vertelt wethouder Kirsten Ipema.

Wethouder Bé Schollema (PvdA/GroenLinks) is er duidelijk over. Niet verduurzaamde zwembaden waarvan het energiecontract afloopt hebben hoe dan ook een groot probleem, zegt hij. Schollema heeft duurzaamheid in portefeuille en dat was onderwerp van gesprek tijdens het afgelopen raadsoverleg. De gemeente doet al veel om haar maatschappelijk vastgoed te verduurzamen, maar het gaat niet snel genoeg, luidt de communis opinio onder de meeste fracties. Maar hoe dat versnellen moet, blijft een groot vraagstuk. Met 2 overdekte baden, 4 openluchtbaden en 2 particuliere baden kan er ruim gezwommen worden in het Westerkwartier, vindt Schollema. Dat er baden in de problemen komen door de energieprijzen die inmiddels een recordhoogte hebben bereikt, is zeker volgens hem. ‘We moeten mee met de waan van de dag, maar de oplossing ligt op de langere termijn, dat maakt het lastig. Zwemkasteel Nienoord kan nog een jaar vooruit, de gasprijs ligt nog voor een jaar vast. Wat er daarna gebeurt valt niet te voorspellen. Maar als de prijzen zo hoog blijven kun je er rustig vanuit gaan dat het bad niet meer opengaat in de zomer. Je kunt wel een warmtepomp aanbieden, maar als het kaartje zo duur wordt dat mensen het niet kunnen betalen, ben je er niets mee opgeschoten. Op dit moment maken we een scan van alle zwembaden die gemeentelijk eigendom zijn. Hoe worden ze verwarmd? Als we dat in kaart hebben gaan we bekijken wat de gewenste situatie is en op welke termijn we daar terecht kunnen komen.’

Houtsnippers

Er zijn ook zwembaden die bijgestookt worden met houtsnippers, waaronder Zwembad Wotterwille in Marum. Ook daar voorziet Schollema problemen. ‘Er is een run op hout en houtsnippers. De prijzen vliegen omhoog. Je bent zelfs met lokale houtsnippers onderdeel geworden van de globale energiemarkt. Je hebt te maken met hele andere contracten dan de energiemarkt. Kan er nog geleverd worden tegen de afgesproken prijs? Leveringszekerheid is een risico. Ik weet van andere gemeenten dat er verschillende houtsnipperleveranciers gestopt zijn.’

‘Loskomen van deze toestand’

Schollema erkent dat zijn gemeente voor een behoorlijke uitdaging staat. ‘Ja, we hebben een groot probleem. Een probleem dat gefaseerd op ons afkomt. We moeten het ook gefaseerd oplossen. Hoe kunnen we het warmteverlies verlagen, dat blijft de hoofdmoot. De prijs blijft beïnvloedbaar. Stel dat Poetin de gaskraan weer opendraait, dan klapt de hele gasmarkt in elkaar. Energiebedrijven gaan failliet, die hebben veel te duur ingekocht. We moeten loskomen van deze toestand. Zelfvoorzienend worden en zoveel mogelijk lokaal betrekken. Harry Stomphorst heeft alle gemeentelijke gebouwen in zijn beheer. We hebben een gezamenlijke uitdaging. Het kan niet zo zijn dat hij de wethouder met een probleem is en ik de wethouder met de oplossing. We moeten gezamenlijk het gesprek voeren en eerlijk zijn over wat er wel en niet kan.’

Noordenveld: ‘niets doen is geen optie’

De gemeente Noordenveld staat voor dezelfde uitdaging. Noordenveld telt 4 zwembaden waaronder het Zomerbad Peize dat volledig van het gas af is. In het Molenduinbad in Norg zijn al verschillende stappen gezet om te verduurzamen, vertelt wethouder Kirsten Ipema. Dat geldt ook voor Veenhuizen. Het enige bad dat nog niet verduurzaamd is, is zwembad de Hullen. Het zwembad verbruikt ongeveer 180.000 kuub gas per jaar. ‘Veel doelgroepen maken gebruik van het zwembad. Het heeft geen zin om de watertemperatuur te verlagen. En duurder maken werkt ook niet. Als je iets wilt, zul je flink moeten investeren. Hoe ziet dat eruit en wat wil je in de toekomst? Er zijn verschillende scenario’s mogelijk, daar moeten we over doorpraten. Niets doen is geen optie. Een paar jaar geleden zijn we gestart met een routekaart voor het verduurzamen van het gemeentelijk vastgoed. De gedachte erachter was dat het potje zichzelf zou vullen. Alles wat je niet verbruikt gaat in de pot was het idee. Dat principe is er nog wel, alleen het tempo niet. Het is een groot vraagstuk. Je kunt wel geld vrijmaken, maar je hebt ook materialen en mensen nodig. We hebben nog geen berichten ontvangen van ‘het lukt niet meer, de stekker gaat eruit’ maar je voelt op je klompen aan dat dat eraan gaat komen.’